BÀI CA RA TRẬN

TÊN PHIM: Bài Ca Ra Trận

NĂM PHÁT HÀNH: 1973

QUỐC GIA: Việt Nam

ĐẠO DIỄN: Trần Đắc

DIỄN VIÊN: Dũng Nhi, Như Quỳnh, Thanh Loan, Hồ Thái, Anh Thái, Bích Vân, Trà Giang, Huy Công

NỘI DUNG: Bài ca chiến tranh của đạo diễn Trần Đắc, kể về cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc. Bài ca trên chiến trường khắc họa chân dung một anh hùng có thật, đó là Anh hùng Quân đội nhân dân Việt Nam, Thiếu tướng Lê Mã Lương, hiện là Giám đốc Bảo tàng Lịch sử Quân sự (28A Điện Biên Phủ - Hà Nội). Nội), người từng là biểu tượng của lớp thanh niên Việt Nam trong những năm đánh Mỹ, với câu nói nổi tiếng: “Đời đẹp nhất là trên tiền tuyến đánh giặc!”, và “Đời chỉ có cao !" đáng quý khi người ta có lý tưởng!”. Dựa trên cuốn Khi có một mặt trời viết về anh hùng Lê Mã Lương của nhà văn Hồ Phương năm 1972, Bài ca ra trận được biên kịch Hồng Lực chuyển thể, Trần Đắc đạo diễn và hoàn thành vào năm 1973. Câu chuyện xoay quanh người chiến sĩ tên Nam (Dũng Nhi đóng) bị thương ở mắt, được đơn vị chuyển về hậu phương chữa trị. Và ở đây, những cánh thư của Lê (Thanh Loan đóng), người yêu Nam đang học tập ở nước ngoài gửi về đã khích lệ Nam đấu tranh với thương tật để trở lại với tiền tuyến tiếp tục chiến đấu. Bài ca ra trận có lẽ là bộ phim đầu tiên mà lá thư viết tay có sức nặng, không chỉ đơn thuần là cảnh người lính nhận thư hay ánh mắt hy vọng nơi hậu phương khi nghe tiếng chuông xe đạp leng keng của người bưu tá. Bộ phim mô tả cuộc đấu tranh của những người lính bị thương trở về sau trận chiến để sống một cuộc sống đáng yêu và ý nghĩa, mặc dù thực tế là về chiến tranh. Chàng lính trẻ tên Nam (Dung Nhi) bị thương nặng trong lúc chiến đấu và được đưa vào bệnh viện quân y điều trị. Khi ở đó, anh đã trải qua những ngày tồi tệ nhất trong cuộc đời: Mắt anh không còn nhìn thấy ánh sáng, xung quanh anh là những thương binh đang chiến đấu ngày đêm. Khát vọng, những hồi ức chân thật và sự dịu dàng của cô y tá Mai (Như Quỳnh) đáng yêu đã giúp anh dần vượt qua cú sốc này. “Nam của em! Yêu Nam, mến Nam, thương Nam, nhớ Nam, âu yếm Nam, cảm phục Nam. Tất cả những lời lẽ ấy, dù có viết hàng trăm lần, dù có viết hàng nghìn lần, cũng chẳng xứng được với Nam đang chiến đấu, thêm cả nghĩa vụ của Lê, khi Lê học xa tổ quốc. Càng biết như thế, Lê càng tin tưởng, Nam đã chọn đường đi đúng…”. Những dòng chữ của Lê vang lên với giọng đọc trong trẻo của y tá Mai (Như Quỳnh đóng) không chỉ khích lệ Nam mà với thời điểm ra đời, nó còn tiếp lửa thôi thúc lớp lớp người lính khác lên đường ra trận, vì lý tưởng, vì non sông. Chỉ tiếc nhất một điều, nếu như phần lá thư này được đạo diễn xử lý tốt bao nhiêu thì ở những cảnh sau đó, lá thư lại được minh họa bằng hình ảnh Lê đang ở nước ngoài khiến bộ phim như ép ý, chưa thuyết phục người xem. Trên bước đường chiến đấu của Nam, những hồi ức tươi trẻ về cả một thế hệ hăng say lên đường ra tiền tuyến hiện lên và xuất hiện những con người đã bỏ lại sau lưng biết bao đam mê tuổi trẻ để cầm súng chiến đấu bảo vệ quê hương… Nam là học sinh vừa tốt nghiệp phổ thông, được chọn đi học nước ngoài, nhưng đã nhường cho ngưởi yêu là Lê đi học, còn mình xung phong đi bộ đội. Ngoài chiến trường, Nam chiến đấu rất dũng cảm, bị thương ở mắt và được đưa vào bệnh viện điều trị. Anh được y tá Mai chăm sóc hết lòng. Sau khi điều trị, bệnh viện quyết định đưa Nam về hậu phương. Xin ở lại không được, Nam trốn ra mặt trận. Dọc đường, Nam bị ngất và được đưa về bệnh viện. Mắt Nam chưa ổn định anh xin làm anh nuôi để rèn luyện mắt với khói bếp. Cuối cùng anh đã đạt được nguyện vọng ra mặt trận tiếp tục chiến đấu. Bộ phim kể về một câu chuyện thực sự đáng yêu lấy bối cảnh là một chiến trường đẫm máu, gần giống như một bài thơ. Bài ca ra trận cũng là bài ca về khí phách và lòng yêu nước của người thanh niên. Bài ca chiến tranh kể một câu chuyện chiến tranh theo phong cách nguyên bản, khác biệt và cực kỳ trữ tình bằng cách sử dụng nhiều yếu tố điện ảnh lần đầu tiên xuất hiện trong phim Việt Nam cho đến thời điểm đó. Diễn viên NSND Như Quỳnh có mối liên hệ đặc biệt với bộ phim Bài ca chiến tranh của cố đạo diễn Trần Đắc. Bởi bước chuyển mình từ sân khấu cải lương sang điện ảnh và việc cô gắn bó với ống kính, với trường quay cho đến bây giờ đều do sức lao động của cô mà có được. Phim truyện Bạc thuộc về bộ phim Bài ca bông sen chiến tranh được chiếu trong Liên hoan phim Việt Nam lần thứ ba năm 1975. Bộ phim đầy tham vọng của đạo diễn Nguyễn Trinh Thi làm lại bộ phim cùng tên từ những thước phim phục hồi được phát hành vào năm 2010. sẽ tiếp tục nỗ lực còn dang dở của họ trong việc tạo ra những bộ phim tái chế từ những bộ phim cổ điển của Việt Nam.